18 Mart 2013 Pazartesi

Obezitenin Nedeni (Düşündüğünüz Şey Değil)


        Robert Lustig, obeziteyle mücadele konusunda dünya çapında tanınan bir doktor. Şekerin obezite salgınındaki rolünü anlattığı videoları internette milyonlarca kez izlenmiş. Şişmanlık ve obezite konusunda Lustig, tıbbın ezber bozanları arasında. Obezite salgınının gıda endüstrisinin aşırı şeker kullanımı nedeniyle yaşandığını savunan Lustig, ABD’de şekerli içeceklere vergi artışı getirilmesi, bunların büyük şişelerde satılmasının yasaklanması gibi öneriler getiriyor. Lustig’in bu konudaki görüşlerinin etraflıca açıklandığı “Şeker Hakkındaki Acı Gerçek” başlıklı yazıyı daha önce paylaşmıştım blogda.
 Aşağıda paylaştığım “Obezitenin Nedeni” isimli videoda da Lustig, şekerin hormonlarımızın çalışmasını nasıl etkilediğini anlatıyor. Videonun birkaç dakikası biraz teknik olabilir belki, ama bence geneline bakılacak olursa hepimizin anlayabileceği önemli şeyler söylüyor Robert Lustig. Söylediği en önemli şey de, şişmanlığın insanların fazla yemek yiyip, az hareket etmesinden kaynaklandığı şeklindeki popüler görüşün yanlış olması. Obezitenin çok yiyip, az hareket etmekten kaynaklanmadığını vurgulayan Lustig, fazla yeme ve tembelliğin şişmanlığın nedeni değil, sonucu olduğunu söylüyor. Değişik bir görüş değil mi? 



 12 Aralık 2012’de Nature isimli bilim dergisinde yayınlanan bir makalede de Lustig’in görüşlerine benzer görüşler dile getiriliyor. Şu adresten tamamını okuyabileceğiniz makaleye göre, aslında 1940’lerin başında Avrupa bilim dünyasında şişmanlığın bir hormon bozukluğu, yani fizyolojik bir sorun olduğu görüşü ağırlık kazanıyor. Ama İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra bilimsel ağırlığın ABD’ye geçmesiyle bu görüş rafa kaldırılıyor ve Amerikalı bilim adamlarının savunduğu şişmanlığın insanların aşırı yemek yemesinden kaynaklandığı fikri yerleşiyor. Bu görüşe göre, şişmanlık fiziksel bir sorun; yani yediğiniz miktarı yakarsanız böyle bir sorununuz olmaz. Ama artık, şişmanlığa fiziksel bir mesele olarak bakan bu görüşün meseleyi açıklamakta yetersiz kaldığı bilim çevrelerinde daha sık dile getiriliyor.  Dünyanın en gelişmiş diyet sektörünün bulunduğu ABD’de, nüfusun üçte ikisinin aşırı kilolu veya obez olması da şişmanlığa kalori alımı penceresinden bakmanın yeterli olmamasının örneği olarak gösteriliyor.
 Aşağıdaki video ve okuduğum diğer röportaj ve yazılarında Lustig’in üzerinde durduğu en önemli nokta, şişmanlığın hormonal bir sorun olduğu ve bu sorunun da yanlış beslenmeden kaynaklandığı. Lustig, dünyada şeker tüketiminin geçtiğimiz yüzyılda dikkat çekici biçimde arttığını, bunun da hormon düzenimizi bozduğunu, bizi şişmanlattığını söylüyor. Lustig’e göre gıda endüstrisinin gıdalara aşırı şeker eklemesi şişmanlığın en önemli nedeni. Ve şeker konusunda yapay şeker, normal şeker diye bir ayrım yapmıyor. Yani diyet ürünü olarak pazarlanan, yapay şekerli gıdalar da aynı şekilde hormonlarımızı bozuyor. Lustig’in önerisi şeker tüketimini azaltmak, doğal beslenmek, işlenmiş gıdalardan uzak durmak. Başka bilim insanları tarafından da dile getirilen bu öneriler bana mantıklı geliyor açıkçası. Saçma bir diyet baskısıyla hayatımızı geçirmektense, sağlıklı ve doğal gıdalarla beslenip istediğimizi yiyebilmek daha güzel ve uygulanabilir değil mi?
 Son bir not, videoyu dinleyerek çevirdim. Umarım bir hatam olmamıştır. 
                                                                                                  İyi seyirler;